Mutaxassisning qiymati sun’iy intellekt davrida Biz birdaniga shunday davrga kirdikki, professional imkoniyatlarga ega bo‘lish raqobatbardosh ustunlik bo‘lishdan to‘xtadi. Avvallari mutaxassisning qiymati uning boshqalar qila olmaydigan ishlarni bajara olishi bilan belgilanardi. Dasturchi kod yozardi, dizayner vizuallar yaratardi, prodyuser jarayonlarni tashkil qilardi, tahlilchi ma’lumotlarni tahlil qilardi. Buning uchun yillar davomida o‘qish, amaliyot qilish va katta tajriba to‘plash kerak edi. Bugun sun’iy intellekt bu imkoniyatlarning katta qismini har kimga ochib berdi. Va mana shu yerda paradigma o‘zgaradi, siljish sodir bo‘ladi. Chunki biror narsani qila olish qobiliyati ommaviy bo‘lib qolganda, qiymat keskin ravishda ijrodan tanlashga ko‘chadi. Kod yozish endi ustunlik emas. Endi muhimi — qanday tizimni qurish kerakligini va nima uchunligini tushunish. Tasvir, musiqa va kinoni endi har kim yaratishi mumkin — endi muhimi qanday obraz kerakligini va u qanday fikrni yetkazishi kerakligini bilish. Va nima uchun aynan shu variant — chunki minglab variantlar bor. Kontent ishlab chiqarish arzonlashdi, narxi nolga intilmoqda. Ammo diqqatga sazovor original fikrni shakllantirish qobiliyati, aksincha, keskin qimmatlashdi. Va mana shu yerda paradoks paydo bo‘ldi: har bir inson qancha ko‘p imkoniyatga ega bo‘lsa, shunchalik ko‘pchiligidan ongli ravishda voz kechish qobiliyati muhimroq bo‘lib qoladi. Minimalizm va Okkam ustarasi muhim ahamiyat kasb etadi. Lekin professional ekspertiza hech qayerga yo‘qolmaydi — uning iqtisodiy roli o‘zgaradi. Avvallari ekspertiza monopolya edi, hozir esa bu xatolarni aniqlash, mutlaqo noaniqlik sharoitida qaror qabul qilish va oqibatlar uchun javobgarlikni o‘z zimmasiga olish qobiliyatidir. Yaqin yillarda har bir mutaxassis va kompaniya yana bir savolga javob berishi kerak bo‘ladi: agar deyarli har bir inson men foydalanayotgan vositalardan foydalana olsa, endi nima uchun to‘laydilar? «Chunki men buni qila olaman» degan javob endi mutlaqo ishonarli emas. Endi muhim javob: chunki men shunchaki qila olaman emas — men aynan nima qilish kerakligini tushunaman. Yaxshi natijani o‘rtamiyona natijadan ajrata olish ko‘nikmasi muhim bo‘ladi. Eng muhimi — shunchaki sun’iy intellektdan foydalanishni o‘rganish yetarli emas. O‘z qiymatingiz haqidagi tasavvuringizni qayta ko‘rib chiqish kerak. Agar texnologiya har kimga yaratish imkoniyatini bersa, yangi tanqislik — yaratilganga ma’no berish qobiliyatidir. Men keyingi rivojlanishni shunda ko‘raman: did va tanlash qobiliyati ham avtomatlashtirishdan himoyalangan emas. Jev kabi yangi qaror qabul qilish modellari — bu yo‘nalishdagi harakatning o‘zi. Ertaga eng barqaror ustunlik — bu qandaydir alohida ko‘nikma emas. Bu doimiy o‘zgarish, o‘zini va o‘z rolini qayta anglash, atrofda yangi ehtiyojlarni ko‘ra olish, keng dunyoqarashga ega bo‘lish va ilgari umuman mavjud bo‘lmagan joyda qiymat yaratish qobiliyatidir. Mutlaqo yangilik yaratish qobiliyati. Сергей Пименов